"Je bent gewoon betrokken, dat heb je nou eenmaal"
“Die keer dat een cliënt na het eten onwel werd en opeens in elkaar zakte. We hebben hem gereanimeerd, een collega heeft hem nog mond op mond beademing gegeven, maar de ambulance moest er aan te pas komen. Ik erachteraan scheuren met de auto, en dan kom je in het ziekenhuis en dan zit ie daar doodleuk in de wachtkamer. Had ie zich verslikt in een pannenkoek. Die opluchting die je dan hebt, die hele spanning die dan wegvalt, dat is zo intens.”
Bas Meijers werkt als sociaal pedagogisch werkende bij De Gaarshof, Maatschappelijke opvang voor dak en thuislozen van SMO-Breda. Hier zitten mensen die niet zelfstandig meer in de samenleving kunnen wonen. Soms komen ze door verwijzing vanuit de GGD, maar soms ook recht van de straat, bijvoorbeeld als ze acuut medische verzorging nodig hebben. De Gaarshof, gelegen tussen Chaam en Baarle-Nassau, is een grote locatie: ruim 90 bewoners verblijven er langdurig, en Bas heeft met ieder van hen te maken.
Wat is jouw dagelijks werk?Bas: “Mijn werk is vooral sociale begeleiding geven, zorgen dat het hier goed met de bewoners gaat. Bijvoorbeeld tijdens de lunch, wanneer we allemaal bij elkaar zitten. Dan ben je erbij, je houdt toezicht, kijkt of mensen fatsoenlijk eten of zich niet verslikken. Een deel van mijn werk is ook verzorging. De bewoners helpen in bad te gaan, hen verschonen, medicatie toedienen, soms ook wonden verzorgen.
Op een vast moment op de dag lopen we met collega’s de hele lijst bewoners af. Even inschatten: hoe gaat het met de mensen, wie heeft wat nodig? Ik ben daarnaast persoonlijk begeleider van vier of vijf klanten, daar doe je alles mee. De meesten hier hebben weinig of geen familie of vrienden, dus je bent hun enige sociale relatie. We doen samen boodschappen, gaan koffie drinken in het dorp, zo kun je hun het leven wat aangenamer maken.”
Dak- en thuislozen, dat lijkt een zwaar type mens om mee te werken?Bas (lachend): “Ja, dat zeggen vrienden me ook vaak: “het lijkt me zo zwaar, die vervelende mensen elke dag”. Maar dat is echt helemaal niet waar. We hebben hier een man, die zo oppervlakkig gezien wat chagrijnig is en op zichzelf. Maar die man is tentenbouwer geweest bij het circus. Als je hem op zijn manier benadert en even doorvraagt, krijg je echt geweldige verhalen. Als je hier werkt, heb je gewoon affiniteit met de doelgroep. Ik bekijk de mensen hier niet als kansarm. Iedereen heeft recht op aandacht en verzorging. Ik heb ook in de gehandicaptenzorg gezeten, maar hier is het veel gemoedelijker, er is geen druk op dagelijkse doelen en resultaten. Rustig leven is het doel, een wat humanere benadering. Mensen krijgen hier de tijd. Dat vind ik erg aantrekkelijk”.
Hoe kun je de bewoners typeren?
“Er zitten hier mensen van 20 tot 85 jaar oud. Ze zijn doorgespeeld door bemoeizorg of GGZ, sommige komen rechtstreeks uit de TBS-kliniek, en we hebben ook enkele mensen in vervangende detentie. Wat voor allemaal geldt: ze zijn vreselijk klaar met de maatschappij. Ze hebben soms jarenlang geprobeerd om met de maatschappij in het reine te komen, en dit is echt hun laatste toevluchtsoord. Sommigen, bijvoorbeeld cliënten die lange tijd in een TBS-kliniek hebben gezeten, redden het ook niet in de samenleving. Die krijgen hier een thuis, een zekere vrijheid, maar ook toezicht en zorg. Voor mensen die, hoe zal ik het zeggen, een tikkeltje delict- of verslavingsgevoelig zijn, is deze afgelegen plaats ideaal: er is rust en ze worden minder snel verleid om toe te geven aan die gevoeligheid. Mensen weten hier heel goed wat ze wel en niet kunnen.”
Is dat de verklaring voor het feit dat hier geen hekken zijn?Bas: “Dat zou best kunnen. De mensen hier hebben weliswaar geen vrije keuze, maar ze willen hier ook wel zijn. Met zoveel mensen op een plek betekent dat er altijd wel aanspraak is, ze kunnen hier veel doen aan vrijetijdsbesteding zoals biljarten en er is een werkplaats. En daarnaast is er goed personeel dat haarfijn aanvoelt welke mensen extra zorg of hulp nodig hebben. Mensen kunnen hier een goede tijd hebben, waarom zouden ze dan willen weglopen?”
Je werk lijkt een mix van verzorging en sociale begeleiding?Bas: “Dat is precies het leuke. Verzorging heeft iets robuusts, je bent echt bezig met mensen. Je moet zorgen dat ze onder de douche gaan, je helpt ze wassen en aankleden. Soms willen ze niet onder de douche, dan moet je gaan sparren, tegen de smoesjes in gaan. Het is altijd weer leuk dat ze het op een bepaald moment dan toch doen. Maar je wordt verder ook bij echt alles betrokken: je begeleidt bewoners die terminaal zijn, bewoners die gewond zijn geraakt of moeten herstellen van een operatie, alles gebeurt.”
Het klinkt als een dag- en nacht job, is het dat ook?“Nee hoor. Je maakt dagen volgens een vast rooster: van zeven tot half vier of van half twee tot tien uur ‘s avonds. Na een werkdag kan ik gewoon naar huis. Ook dat is hier goed geregeld. Kortom: ik vind het een heerlijke baan, als het aan mij ligt doe ik dit over 25 jaar nog.”
>> meer verhalen van collega's